De Filipijnen, waarom en waarom nu?

De Filipijnen bestaan uit maar liefst 7.107 eilanden. Dat betekent dat als je ze allemaal zou willen bezoeken en elke dag een ander eiland bezoekt, je bijna twintig jaar nodig hebt om het hele land te zien. Wij zijn in de afgelopen weken ergens tussen de 10 en 15 eilanden uitgekomen.

Voor vertrek werden we wel gewaarschuwd want er was toch een hele rare president….en oh ja, die Moslims daar, die ontvoeren toch ook toeristen. De afgelopen maanden hebben wel uitgewezen dat er overal een rare president gekozen kan worden en ik was blij dat wij rond de kerst op de Camotes, op een door-God-en-alles-verlaten strand, zaten en niet op een kerstmarkt in Berlijn liepen. Hieronder kun je lezen hoe wij de Filipijnen beleefd, geobserveerd en gevoeld hebben:

De mensen zijn geweldig!

Tot nu toe stonden de Thai bij mij bovenaan de lijst van de meest vriendelijke mensen ter wereld. Gastvrij, vriendelijk en altijd een glimlach. Deze vriendelijkheid heb ik altijd toegeschreven aan het feit dat de Thai geen collectieve pijn hebben van kolonisatie en onderdrukking door Europese kolonisten, maar dat lijkt het toch niet te zijn.

Na een paar dagen reizen in de Filipijnen moest ik de vriendelijkheid-hegemonie van de Thai overdragen aan de Filipino’s. De belangrijkste redenen hiervoor zijn het feit dat de meeste mensen goed tot vloeiend Engels spreken, waardoor de communicatie bijna nooit voor problemen zorgt, maar het zijn de vrolijk- en openheid van de Filipino’s die het volk zo bijzonder maken.

Mijn “nooit-onderdrukt-door-Europese-kolonisten-theorie” gaat niet bepaald op voor de Filipijnen. De naam die het land nog altijd draagt was een vernoeming naar de toenmalige Spaanse kroonprins Felipe II. De Spanjaarden dwongen, zoals in al hun koloniën, de lokale bevolking tot het Katholicisme, waardoor deze religie nog altijd de grootste van het land is. Na bijna 400 jaar overheersing moesten de Spanjaarden hun enige Aziatische kolonie afstaan aan de Verenigde Staten. De Filipino’s dachten dat ze onafhankelijk werden gemaakt met behulp van de Amerikanen, maar niets bleek minder waar. Wat de Amerikanen wel deden in het voordeel van de Filipino’s is ze onderwijzen, waardoor binnen een generatie het percentage geletterden steeg van vrijwel nul naar 50 procent. Pas nadat Manila in de Tweede Wereldoorlog helemaal stukgeschoten was en de Japanners verdreven werden door de Amerikanen kwam eindelijk de onafhankelijkheid in beeld.

De openheid van de Filipino is een manier van leven. Zoals Roos al eens schreef in Vrede op aarde begint bij jezelf, zijn er maar een paar dingen belangrijk in het leven van de Filipino; God en je familie zijn de belangrijkste zekerheden die er zijn. Verder heb je nergens invloed op. De politiek is doorspekt van corruptie en het klimaat kan in één klap je leven veranderen.

Zo vriendelijk en vrolijk als het volk is, zo corrupt is het systeem in alle lagen van de macht (maar waar is dat niet zo?). De huidige president Duterte is een echte populist die met harde hand regeerde als burgemeester van Davao, de hoofdstad van het eiland Mindanao. Duterte voert een bikkelharde ‘war-on-drugs’. Duizenden handelaren en gebruikers zouden inmiddels gedood zijn door doodseskaders waarvan het bestaan ontkend wordt. De man vergeleek zichzelf met Hitler en noemde Obama een klootzak, de oppositie heeft veel kritiek maar onder het volk is hij voor zover ik het kan inschatten nog heel populair. Verkiezingsposters hangen nog steeds glad gestreken in winkels en de Lance Armstrong armbandjes in de kleuren van de partij en de naam van Duterte prijken aan veel polsen van het gewone volk. Of Duterte zijn termijn gaat uitzitten is de vraag, maar dat geldt voor elke politicus in dit land, het hangt er maar net van af hoe groot het schandaal is en hoe lang het duurt voor de oppositie een zwakke plek heeft gevonden…en dan komt er weer iemand anders. Same-old-same-old zeggen ze hier.

De natuur is prachtig

Zowel boven als onder water zijn de Filipijnen een bezoek waard. Wij duiken niet en ik vind zelfs snorkelen niet echt leuk, maar dit land heeft de mooiste duikplekken ter wereld. Duiken is een dure hobby dus de populaire duikspots zijn niet altijd de plek voor budgetreizigers zoals wij. Gelukkig is er meer dan alleen de onderwaterwereld.

Tarsier aapje op Bohol
Tarsier aapje op Bohol

Boven water kun je je vergapen aan prachtige rijstterrassen, bergen, grotten, jungle, witte stranden en unieke diersoorten. Zo bezochten we op Bohol een opvang voor de kleinste primaat ter wereld, de Tarsier. Het kleine aapachtige beestje heeft enorme ogen, die o.b.v. lichaamsgrootte relatief gezien 150 keer groter zijn dan onze ogen. Daarnaast kan het beestje zijn hoofd bijna 360 graden draaien. Helaas wordt er ook veel geld verdiend aan unieke diersoorten waardoor er veel wantoestanden bestaan omtrent het leven van wilde dieren. Wij hebben Philippine Tarsier Sanctuary bezocht omdat deze organisatie op een betere manier met de opvang omgaat dan een andere organisatie in de buurt. Eerlijk gezegd, voelde ik me alsnog een indringer. Door anders in het leven te staan en bewuster te leven dan tijdens eerdere reizen hebben wij zelfs bewust een grote wens van Roos overgeslagen. Op verschillende plekken op de Filipijnen kun je Walvishaaien spotten. In het zuiden van het eiland Cebu worden de beesten gevoerd dus daar moet je sowieso niet zijn als je een beetje verstand en gevoel in je lijf hebt. Al pratende hierover kwamen wij tot de conclusie dat je je begeeft in de natuurlijke omgeving van wilde dieren, ook al ga je met een eco-verantwoordelijk bedrijf in zee. In die natuurlijke leefomgeving hebben wij niets te zoeken, zeker niet voor puur plezier, het strelen van je ego.

Reizen door de Filipijnen behoeft wat flexibiliteit. Dit geldt trouwens overal in de wereld, maar het klimaat hier is bijzonder en kan ook bijzonder dodelijk zijn als je pech hebt. Het land ligt in het gebied dat ‘Ring of Fire’ (de Pacifische en niet het nummer van Johnny Cash) heet, wat betekent dat er vulkaanuitbarstingen, aard- en zeebevingen plaats kunnen vinden. Daarnaast ligt de eilanden-republiek midden in een tyfoon-gebied. Er is een tyfoon-seizoen, maar ook buiten dat seizoen kan het zomaar zijn dat je je reisplannen moet aanpassen in verband met tropische stormen. Tijdens de afgelopen zeven weken zijn er zeker vier grote stormen geweest, waarvan er zelfs één nu.nl heeft bereikt. (bedankt voor alle waarschuwingen overigens!)

In verband met het klimaat wil ik nog even terugkomen over de flexibiliteit van de Filipino. In 2013 werd het land getroffen door één van de grootste rampen van de afgelopen decennia. Een aardbeving van 7.2 op de schaal van Richter bracht al een hoop ellende, maar drie weken later werd het zelfde gebied door een verwoestende tyfoon getroffen die tienduizenden levens kostte. We leven nu drie jaar na die ramp en wij zijn onlangs in het gebied geweest en werkelijk geen spoor terug gevonden van deze enorme catastrofe. Natuurlijk zal er onderhuids en als je goed zoekt vast nog wel iets te vinden zijn, maar de toeristenindustrie bloeit weer alsof het nooit is gebeurd.

Op het gebied van milieu zijn de Filipijnen een bijzonder land. Er is veel minder zwerfafval dan in bijvoorbeeld Thailand of Cambodja, het huisvuil wordt opgehaald en overal kun je gezuiverd water kopen. Je hoeft je dus ook niet druk te maken over ijsjes of ijsblokjes in je glas want de hygiëne is hier een stuk beter geregeld dan in andere landen. Wat wel een groot probleem is zijn de uitlaatgassen. De steden zijn het meest extreem uiteraard met dank aan de overbevolking, maar zelfs in het bergdorpje Sagada hebben wij met een gezichtsmasker gelopen aangezien de uitstoot van veel te oude vrachtwagens, bussen en Jeepneys te blauw of te zwart was.

Overbevolking is sowieso een groot probleem in de wereld en dus voor het milieu en de Filipijnen heeft daar zijn deel in. Continue verkeersopstoppingen in stedelijke gebieden zorgen voor veel uitstoot maar ook geluidsoverlast. Het ergst is natuurlijk de hoofdstad Manila. Er wonen zo’n twaalf miljoen mensen in die metropool en die moeten overal en nergens heen met vrachtwagens, bussen, auto’s, motoren en tricycles. Roos en ik houden allebei heel erg van steden, maar Manila en een paar andere steden waar we zijn geweest hebben onze longen gevuld in plaats van ons hart.

Een mooie ontwikkeling op een plek waar we dat niet meer verwachtten troffen we in Coron aan, waar we tussen alle tricycles ineens een aantal elektrische tricycles ontdekten. Verandering begint altijd in het klein, dus wij nemen dit lichtpuntje mee in onze hoop voor de toekomst. Bovendien hebben we dan misschien toch niet voor niets al die zogenaamde ‘eco-fees’ moeten betalen.

Het eten is verrukkelijk 

Wij maakten ons als vegetariërs vooraf wel wat zorgen, maar flexibel als de Filipino’s zijn valt er altijd wel een mouw te passen aan onze wensen. Aangezien er over het algemeen vers wordt gekookt, iets van mise-en-place in de lokale keukens niet bestaat kan ieder gerecht aangepast worden. Eten in een restaurant kost dan ook tijd hier. Lunchen of dineren kost je al gauw meer dan een uur. De keukens zijn vaak klein en het tempo ligt laag. Met honger naar een restaurant gaan is dan ook geen goed idee hebben wij ervaren. Beter ga je op een voor jou geschikt tijdstip in een restaurant zitten en tegen de tijd dat je begint te scheuren van de honger staat het het op tafel. Gelukkig is er altijd wel redelijk snel een drankje te fixen. We hebben de beste ice-teas ever gedronken; gember, citroengras en calamansi (soort mini-limoen met een hele sterke smaak) waren onze favorieten, verder was er bijna overal wel een kokosnoot te krijgen en voor wat stevigers met alcohol hebben de Filipijnen een paar heerlijke bieren.

Eten kost dus tijd hier, dus als een soort tegenbeweging is de fastfood industrie enorm. De bekende en minder bekende Amerikaanse ketens zijn in de steden te vinden, maar vooral het Filipijnse Jollibee is alom vertegenwoordigd. In de studentenstad Baguio waar wij aan het begin van onze reis verbleven waren er zelfs vier Jollibees gevestigd op minder dan 200 meter van elkaar. Het zal dan ook niemand verbazen dat vooral in de steden veel dikke mensen rondlopen. Overigens is dat niet alleen de schuld van de fastfoodketens want de grote hoeveelheden suiker die men in broodjes, koffie, thee en vruchtenschappen stoppen is van een bijna-dodelijke-hoeveelheid. Roos kocht in Loboc, op het eiland Bohol, een broodje tijdens een motorfiets-toertje. Ze kocht een broodje waar volgens de verkoopster kaas in zat. Mogelijk was het kaas; wij zouden het waarschijnlijk kwark hebben genoemd en het was zo vreselijk zoet dat ik ’s avonds nog de smaak van zoetigheid in mijn mond voelde.

Hilariteiten en bijzonderheden

Het mooie aan reizen zijn toch wel de verschillen in cultuur. De kleinste details kunnen zo grappig zijn. Zo staan in veel hotels badslippers voor je klaar zodat je geen natte voeten hoeft te krijgen in de badkamer. Natuurlijk is dat altijd maar één maat en als dat betekent dat als maat 38 toevallig op jouw kamer staat dan schuift Roos er continu uit en ik zou mijzelf er in moeten ‘vrotten’. Overigens neemt men schoenmaten hier überhaupt niet serieus. We hebben regelmatig gezien dat lokale dames hun keuze voor sleehakjes eerder bepalen op basis van de kleur en de vorm van de schoen dan op de schoenmaat, met alle gevolgen van dien.

Basketball is hier de sport
Basketball is hier de sport

Er wordt gebasketbald en niet gevoetbald. Waar ik ook gereisd heb, ik hoorde altijd wel het woord Ajax, Feyenoord of PSV als ik vertelde dat ik uit Nederland kwam. Hier wordt soms gevraagd in welke staat Nederland ligt. Men is op Amerika gericht, zeker als het op sport aankomt. Iedere dorpje of wijk heeft wel een basketbalveld en als voormalig jeugd basketballer kan ik zeggen dat er goed gespeeld wordt hier. De prof-competitie bestaat uit lokale helden en de mindere goden uit Amerika en de televisie staat vaak ingesteld op de Filipijnse competitie of de NBA. Mijn lengte van 1,92 m. wordt opgemerkt in het basketbal minnende land dus met enige regelmaat wordt er om gevraagd. Op Amerika gericht dus 6’3.

Videoke is ook één van de favoriete tijdverdrijven van de Filipino. Videoke is de Filipijnse naam van wat de rest van de wereld kent als karaoke. Ze houden van zingen hier. Van de schoonmaakster in een hotel tot een scholier op straat, ze zingen allemaal. Nu is zingen iets prachtigs, wij zingen zelf ook graag, maar met een microfoon heb je toch een groter bereik dan in de badkamer. In ieder geval hoef je geen talent te hebben en dat is precies de reden dat westerse toeristen een beetje lacherig doen of gillend weglopen als ze in de buurt van een Videoke-bar komen. Zelfs op het idyllische Santiago Bay waar wij de kerst doorbrachten schalden valse stemmen over het strand. Of je nou wil of niet, videoke hoort erbij.

Mindere kanten

Helaas is er ook hier een sekscultuur van westerse mannen met lokale vrouwen. Hiermee wil ik niet zeggen dat er geen sprake van liefde kan zijn, maar het voelt niet altijd even goed. Helaas hebben we toch ook veel oudere mannen gezien die met dames aan hun armen lopen die zelfs mijn dochter zouden kunnen zijn. Ik geloof heilig in zuivere, op gelijkwaardigheid gebaseerde liefde, waardoor ik al heel lang (10 jaar geleden al in Zuid-Amerika) moeite heb met het zien van zulke stelletjes. Aan de andere kant, ik ben man en heb absoluut oog voor de schoonheid van een jonge vrouw dus ik weet niet wat ik zou doen als ik boven de zestig ben, alleen en aandacht krijg van een prachtige jonge vrouw. De Filipijnse dames zijn prachtig, zijn zelfbewust en spreken overwegend beter Engels dan in andere Aziatische landen. Gelukkig hebben we geen Thaise taferelen gezien tenzij de ping-pong-shows hier ver van het oog plaatsvinden natuurlijk.

Kun je bovenstaande nog een mening of een oordeel noemen, het absolute dieptepunt van vermaak van de Filipino zijn in mijn ogen de hanengevechten. Naast basketball is dit een volkssport welke zelfs op televisie wordt uitgezonden. In het hele land zie je mannen met hanen naar de lokale arena lopen op een zondagmiddag. Zo zie je een vriendelijk mens ineens veranderen in een op bloed en dood belust monster. Onder het mom van cultuur winnen de voorstanders het van de tegenstanders, dus het gaat nog wel even duren voordat deze sport hier verdwijnt.

De Filipijnen, waarom nu?

De eilanden groep ligt behoorlijk ver van Europa vandaan dus Thailand zal voorlopig nog wel favoriet blijven bij veel mensen, maar de Filipijnen zijn ontdekt en de ontwikkeling gaat hard. De laatste drie weken hebben wij op het eiland Palawan doorgebracht waar wij de eerste verschijnselen van Ko Phi Phi-achtige taferelen hebben gezien in het populaire El Nido. Vrienden van ons die hier in 2010 waren spraken over een paradijsje waar het grootste deel van de dag geen stroom was en waar je een geweldige paradijs ervaring kon beleven. Vandaag nog sprak ik via Facebook Messenger een yoga-kennis die 4 jaar geleden nog een gelijkwaardige ervaring had in El Nido. De omgeving is uiteraard nog altijd prachtig met karstgebergte en de mooiste eilanden, maar het dorpje zelf is verworden tot een oord waar het draait om je spierballen en je buikspieren laten zien in de lokale bar. (Waarom zou je een shirt aantrekken als je de hele dag live Coca Cola light break kan naspelen?) Verder zijn de Island hop tours inmiddels zo druk dat je je afvraagt waarom je met zoveel mensen de natuur in wil en waarom er touroperators zijn die dan een party tour verkopen zodat je tijdens het varen naar een mooie baai lekker kan dansen en zuipen.

Secret Beach not so secret anymore
Secret Beach not so secret anymore

Maar goed, dat was één plek en ik behoor ook niet meer tot de doelgroep als yogi en op mijn leeftijd dus we zijn er dus ook maar snel weg gegaan en genoten van al het andere moois dat dit veelzijdige land te bieden heeft. Als backpackland is het de vraag of het zo populair zal worden als andere landen in Zuidoost Azië. Het noorden van hoofdeiland Lúzon is wat mij betreft het meest geschikt voor backpackers. De bussen zijn relatief goed en goedkoop, de afstanden niet te lang en de landschappen zijn majestueus. Oh ja, had ik al verteld dat de mensen hier geweldig zijn?

Maar….De ontwikkeling gaat snel en ik ben benieuwd hoe dit land er over tien jaar uitziet, dus mocht je er altijd al heen gewild hebben…dan zou ik nu gaan!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.